หญ้าปักกิ่ง

สรรพคุณ : ป้องกัน และ บรรเทา โรคมะเร็ง

ชื่อท้องถิ่น : เล้งจือเช่า ,หญ้าเทวดา    

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Murdania loriformis (Hassk.) Rolla Rao et Kammathy

วงศ์ : Commelinaceae

สารสำคัญ

องค์ประกอบทางเคมี : น้ำคั้นสดจากหญ้าเทวดา มีกลัยโคสฟิงโกไลปิดส์ (จี1 บี) ซึ่งมีชื่อทางเคมีว่า 1B-O-D-glucopyranosy1-2- (2' -hydroy-6' -ene-cosamide) -sphingosine (G1b)

เกร็ดความรู้

   หญ้าปักกิ่งเป็นหญ้าจากมณฑลสิบสองปันนาของจีน จากการศึกษาวิจัย ทางวิทยาศาสตร์มาสนับสนุน พบว่าหญ้าปักกิ่งมีฤทธิ์กระตุ้น ภูมิคุ้มกันให้ แข็งแรง และ ต่อต้านเซลล์มะเร็ง พวกมะเร็งลำไส้ใหญ่ และ มะเร็งเต้านม แต่ทั้งนี้ไม่ได้หมายความว่าจะสามารถรักษามะเร็งได้ทุกชนิด แต่น่าจะเป็น ประโยชน์ต่อผู้ป่วยมะเร็งบางชนิด โดยทำให้คุณภาพชีวิตผู้ป่วยดีขึ้น และ ช่วยให้ผู้ป่วยมีชีวิตที่ยืนยาวขึ้น

ผลงานการวิจัย

การศึกษาทางเภสัชวิทยาและเคมี

          พบว่าหญ้าปักกิ่งมีแนวโน้มที่จะเป็นประโยชน์ในการรักษามะเร็งได้ เนื่องจากการศึกษาในห้องปฏิบัติการพบว่า สารในหญ้าปักกิ่ง แสดงฤทธิ์ยับยั้งปานกลางต่อเซลล์มะเร็งเต้านม และเซลล์มะเร็งลำไส้ใหญ่ ยังแสดงผลปรับระบบภูมิคุ้มกันด้วย 

ประโยชน์ทางการแพทย์ :ใช้เป็นยาร่วมในการรักษามะเร็ง สามารถลดผลข้างเคียงจากการรักษาแผนปัจจุบัน  ยับยั้งการแพร่กระจายของมะเร็งและการกลับมาเป็นอีก รวมทั้งใช้ปรับระบบภูมิคุ้มกันโดยพบว่าผู้ป่วยที่ทุกข์ทรมานจากผลข้างเคียงของการฉายแสงและเคโมเทอราปีส์มีอาการลดลง                             นอกจากนี้หญ้าปักกิ่งยังมีแนวโน้มที่จะเป็นประโยชน์ต่อการป้องกันมะเร็งได้

 เนื่องจากผลการวิจัยพบสารากัดหญ้าปักกิ่งป้องกันมะเร็งได้ เนื่องจากผลการวิจัยพบว่าสารสกัดจากหญ้าปักกิ่งสามารถเหนี่ยวนำเอนไซม์ดีที-ไดอะพอเรส ซึ่งเป็นเอนไซม์สำคัญในการทำลายพิษของสารแปลกปลอมในร่างกายของสัตว์ทดลอง และพบแนวโน้มว่าสารสกัดหญ้าปักกิ่งอาจนำไปใช้ในการป้องกันความเป็นพิษที่อาจเปิดจากการได้รับสารอะฟลาทอกซิน 1 สารพิษที่ได้จากเชื้อราที่ก่อมะเร็ง )

การศึกษาความเป็นพิษ                           

พิษเฉียบพลัน น้ำคั้นจากหญ้าเทวดาไม่ทำให้เกิดความผิดปกติในด้านการเจริญ เติบโต เคมีเลือดและพยาธิสภาพของอวัยวะสำคัญในหนูขาว ค่า LD50 เมื่อให้โดยการป้อนในหนูขาวมากกว่า 120 ก./กก. นน. ตัว ซึ่งเทียบเท่ากับ 300 เท่าของขนาดรักษาในคน จัดว่าเป็นสมุนไพรที่ค่อนข้างปลอดภัย

ตามเกณฑ์ขององค์การอนามัยโลก
          พิษกึ่งเรื้อรัง จากการทดลองในสัตว์ทดลองพบว่าขนาดที่ใช้รักษาในคนมีความปลอดภัยเพียงพอหากใช้ติดต่อกันนาน 3เดือน
          พิษทางคลินิก:ยังไม่พบรายงาน
          ในปัจจุบันกำลังมีการศึกษาเพิ่มเติมจากนักวิชาการเกี่ยวกับฤทธิ์เพิ่มภูมิคุ้มกันในคนของหญ้าปักกิ่ง เพื่อพัฒนาขึ้นใช้เป็นยาหรืออาหารเสริมสุขภาพให้กับผู้ที่เป็นมะเร็ง        อย่างไรก็ตามงานศึกษาทางการวิจัยทางวิทยาศาสตร์ได้สนับสนุนสรรพคุณการใช้ของชาวบ้านในระดับหนึ่ง 

วิธีการใช้ตามภูมิปัญญาไทย

วิธีใช้ : ใช้ต้นหญ้าปักกิ่งสดๆ 6 ต้น ล้างน้ำให้สะอาด ปั่นหรือตำให้ละเอียด เติมน้ำสุกประมาณ 4 ช้อนโต๊ะ คั้นเอาน้ำสด ๆ มาดื่มแบ่งครึ่งทานก่อนอาหารเช้าและก่อนนอน ดื่มประจำเป็นระยะยาวได้ เมื่อใช้ร่วมกับการรักษามะเร็ง จะช่วยลดอาการข้างเคียงได้

82

แปรรูป : เก็บเอาหญ้าปักกิ่งทั้งต้นทั้งราก คัดเอาใบที่สมบูรณ์และใบซีดเหลืองออกก่อน จึงนำมาล้างโดยล้างเศษดินที่ติดมากับรากให้สะอาด และระวังดินที่ติดโคนต้น แล้วนำไปสรงน้ำต่ออีก 2 ครั้ง สะเด็ดน้ำให้แห้งดี จากนั้นจึงนำหญ้าปักกิ่งมาหั่นเป็นชิ้นๆ ขนาด 0.5 ซม. นำไปตากแดดประมาณ 5-7 วัน เวลาตากควรเกลี่ยให้ทั่วและเกลี่ยบ่อยๆ ในระหว่างวัน เมื่อแห้งสนิทดีแล้ว จึงนำมาบรรจุใส่ภาชนะที่เตรียมไว้ให้มิดชิด

วิธีเตรียมน้ำคั้นสำหรับรับประทานต่อวัน
กำหนด 6 ต้น ล้างน้ำให้สะอาด หั่นเป็นชิ้นเล็กๆ และโขลกในครกที่สะอาดให้ละเอียด เพื่อคั้นน้ำได้ดีเติมน้ำสุก 4 ช้อนโต๊ะ (60 มิลลิลิตร) ผสมให้เข้ากันกรองผ่านผ้าขาวบาง น้ำที่คั้นได้ เก็บเอาไว้ในตู้เย็น ทั้งนี้อาจลดขนาดของหญ้าปักกิ่ง และน้ำลงครึ่งหนึ่งเพื่อการรับประทานในครั้งเดียวก็ได้

วิธีรับประทาน : รับประทานครั้งละ 30 มิลลิลิตร (ครึ่งหนึ่ง) ก่อนอาหารเช้า ครึ่งชั่วโมง และก่อนนอน ขนาดที่แนะนำนี้สำหรับผู้ใหญ่น้ำหนักตัวเฉลี่ย 60 กิโลกรัม หากเป็นเด็ก (ต่ำกว่า 12 ปี) ควรลดขนาดลงครึ่งหนึ่ง

คำแนะนำการเตรียมยาและรับประทาน
ให้ใช้น้ำสะอาดที่ต้มสุกแล้วเท่านั้น ไม่ควรใช้น้ำร้อนหรือสุรา หลักสำคัญของการเตรียมคือ ความสะอาด สามารถใช้ได้ทั้งต้นหรือใบ หากใช้ทั้งต้นต้องล้างน้ำให้สะอาด

ข้อควรคำนึงในการดื่มน้ำหญ้าเทวดาสด
          1. หญ้าเทวดาเป็นสมุนไพรคลุมดิน ต้นหญ้าเทวดามีเชื้อจุลินทรีย์ที่อาศัยอยู่ในดินปนเปื้อนมามีต้นและใบของหญ้าเทวดา
ได้มากมาย การนำหญ้ามาใช้ต้องมั่นใจว่าได้ล้างหญ้าหลาย ๆ ครั้งจนปราศจากเชื้อจุลินทรีย์ เพราะถ้าล้างไม่สะอาดพอ
การดื่มหญ้าเทวดาสด ๆ ก็เป็นการดื่มเชื้อจุลินทรีย์ในดินเข้าไปในร่างกายผู้ป่วยมะเร็งซึ่งมักมีภูมิต้านทานต่ำ อาจเป็น
อันตรายมากกว่าคนปกติมาก
          2. หญ้าเทวดามีรูปร่างลักษณะคล้ายกับหญ้าอื่น ๆ หลายชนิด เช่น หญ้ามาเลเซีย เป็นต้น ซึ่งหญ้าอื่น ๆ จะไม่มีคุณสมบัติ
ที่เป็นประโยชน์ต่อผู้ป่วยดังเช่นหญ้าเทวดา เคยมีผู้บริโภคที่ซื้อหญ้าปักกิ่งตามท้องตลาดมาบริโภค แต่เมื่อนำต้นดังกล่าว
ไปให้คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดลพิสูจน์แล้ว ปรากฏว่าเป็นหญ้าอื่นที่มีลักษณะคล้ายหญ้าปักกิ่งซึ่งไม่มีคุณประโยชน์
ต่อผู้ป่วย ดังนั้นก่อนซื้อมาบริโภค ต้องมั่นใจว่าเป็นหญ้าเทวดาแท้จริง
          3. หญ้าเทวดาที่มีคุณประโยชน์ต่อผู้ป่วยต้องเป็นต้นที่มีอายุที่เหมาะสม กล่าวคือ หากเป็นหญ้าที่ปลูกโดยการชำกิ่ง ต้องมีอายุ 3 เดือนขึ้นไป แต่ถ้าเป็นหญ้าที่ปลูกจากการเพาะเมล็ดต้องมีอายุมากกว่า 5 เดือนขึ้นไป หญ้าเทวดาที่อายุยังไม่ครบเวลาดังกล่าว
          ได้มีการศึกษาแล้วพบว่าสาร G1b ไม่มีการสร้างในต้นที่อายุยังไม่ครบ ดังนั้น การซื้อหญ้าเทวดามาบริโภคต้องมั่นใจว่าต้นนั้น ๆ มีอายุครบเกณฑ์กำหนดตามวิธีการเพาะชำนั้น ๆ แล้ว จึงจะได้คุณประโยชน์ดังประสงค์ มิฉะนั้นก็จะเป็นการบริโภคหญ้าเทวดาที่ไม่มีคุณสมบัติที่ต้องการพัฒนาการหญ้าเทวดาสู่มาตรฐานสากล สถาบันวิจัยและพัฒนาขององค์การเภสัชกรรมได้นำหญ้าเทวดามาพัฒนาเป็นยาเม็ดโดยใช้ส่วนประ กอบทุกอย่างเป็นสารธรรมชาติ แม้กระทั่งสีที่ใช้เคลือบยาเม็ดก็ได้สีเขียวของคลอโรฟิลล์ของพืช วัตถุดิบและเทคนิคการผลิตทั้งหมดเป็นภูมิปัญญาของคนไทยล้วน ๆ ไม่พึ่งพาต่างชาติ แต่การประกันคุณภาพเทียบเท่ามาตรฐานสากลการพัฒนาในรูปของยาเม็ดหญ้าเทวดา                                

นอกจากอำนวยความสะดวกให้กับผู้ป่วยและญาติผู้เกี่ยวข้องกับผู้ป่วยแล้วยังช่วยให้ผู้ป่วยได้รับคุณค่าของหญ้าเทวดาตามต้องการสม่ำเสมอ เพราะยาเม็ดหญ้าเทวดาทุกเม็ดได้ผ่านกระบวนการผลิตและควบคุมคุณภาพด้วยเทคโนโลยีอันทันสมัย เพื่อประกันคุณภาพของยาให้ยาทุก 2 เม็ด มีคุณค่าเทียบเท่ากับต้นหญ้าเทวดาสดจำนวน 3 ต้น
          ดังตัวอย่าง chromatogram วิเคราะห์คุณภาพของยาเม็ดหญ้าเทวดายาเม็ดหญ้าเทวดานับเป็นก้าวสำคัญของพัฒนาการเภสัชกรรมไทยเพราะการผลิตตั้งแต่วัตถุดิบจนเป็นยาเม็ดสำเร็จรูป
ใช้วัตถุดิบและเทคโนโลยีของคนไทยทั้งหมด เป็นผลิตภัณฑ์แห่งความภาคภูมิใจที่สำเร็จได้ด้วยภูมิปัญญาของเภสัชกรไทย ผลิตภัณฑ์นี้ช่วยให้ผู้ป่วยมะเร็งมีคุณภาพชีวิตดีขึ้นและช่วยลดการพึ่งพาต่างประเทศในการดูแลผู้ป่วยมะเร็ง ขนาดรับประทานและระยะเวลาการรับประทานสรุปได้ดังนี้
          ขนาดรับประทาน :รับประทานครั้งละ 1-2 เม็ด วันละ 2 ครั้ง ตามน้ำหนักตัวของผู้ป่วย ผู้ใหญ่ (น้ำหนักตัว 40 กิโลกรัม) รับประทานครั้งละ 2 เม็ด วันละ 2 ครั้ง เช้าก่อนอาหารครึ่งชั่วโมง และก่อนนอน
          เด็ก (อายุ 6-12 ขวบ) และผู้ใหญ่น้ำหนักตัวต่ำกว่า 40 กิโลกรัม รับประทานครั้งละ 1 เม็ด วันละ 2 ครั้งเช้าก่อนอาหารครึ่งชั่วโมง และก่อนนอน
          เด็กอายุต่ำกว่า 6 ขวบ (น้ำหนักตัวต่ำกว่า 20 กิโลกรัม) ควรใช้ภายใต้การดูแลของแพทย์
ระยะเวลาของการรับประทาน
          การใช้ยานี้ให้ได้ประโยชน์สูงสุด ควรรับประทานยานี้เป็นรอบโดยรับประทาน 7 วันแล้วหยุด 4 วันสลับกันไปแล้วเริ่มรับประทานรอบใหม่ต่อไป

ระยะเวลาการรับประทานขึ้นกับจุดประสงค์การใช้ยาดังนี้

กรณีใช้ลดผลข้างเคียงจากรังสีบำบัดหรือเคมีบำบัดผู้ป่วยมะเร็ง รับประทานควบคู่ไปกับการรักษาแผนปัจจุบัน      

โดยรับประทาน 7 วัน หยุด 4 วัน การหยุดรับประทานเป็นช่วง ๆ เพื่อให้ร่างกายได้ปรับสมดุลย์ของระบบภูมิคุ้มกัน

กรณีป้องกันการแพร่กระจายและการกลับเป็นซ้ำผู้ป่วยมะเร็งหลังจากได้รับการรักษาแล้ว ต้องการป้องกันการแพร่กระจาย และการกลับเป็นซ้ำอีก ให้รับประทาน 7 วัน หยุด 4 วัน เช่นนี้ติดต่อกันประมาณ 1 ปี และตรวจมะเร็งปีละ 2 ครั้ง

กรณีการใช้เพื่อเสริมภูมิคุ้มกันในผู้ที่ไม่ได้เป็นมะเร็ง รับประทาน 7 วัน หยุด 4 วัน เช่นนี้ติดต่อกันเป็นเวลานานไม่เกิน
6-8 สัปดาห์ โดยใช้เฉพาะช่วงที่ร่างกายมีภูมิคุ้มกันต่ำ เช่น ขณะติดเชื้อไวรัส

ผลข้างเคียง
ในระยะ 7 วัน หรือ 10 วัน อาจมีอาการหงุดหงิด หรือเป็นไข้ อาจมีน้ำเลือดปนหนองออกทางอุจจาระ น้ำปัสสาวะอาจเหมือนน้ำล้างปลา นอนไม่หลับ/โมโหง่าย

อธิบายเพิ่มเติม

1.การรับประทานยานี้ สามารถทำควบคู่ไปพร้อมกับการรักษาแผนปัจจุบันได้         

2.ถ้าผ่านการฉายแสงมาก่อนแล้ว การรับประทานยานี้ จะทำให้ไม่แพ้แสง และถอนพิษไข้ได้

3.ขณะรับประทานยานี้ ควรงดของแสลง เช่น ฟัก, แตงกวา, ผักกาดขาว, หน่อไม้, ผักบุ้ง, หัวไช้เท้า

คำแนะนำ

• ก่อนใช้ควรทำการล้างให้สะอาดเสียก่อน
• การนำมารับประทาน ไม่ควรต้มหรือเคี่ยวจะทำลายสรรพคุณทางยาลงอย่างมาก ไม่แนะนำให้กินหญ้าปักกิ่งเพื่อรักษาโรคมะเร็ง ควรพบแพทย์เพื่อรับการรักษาอย่างถูกต้อง เพราะโรคอาจรุนแรงจนควบคุมไม่ได้

อ้างอิง

ภญ.สุภากรณ์ ปิติพร,สุดใจ พรหมเกิด,หญ้าปักกิ่ง สมุนไพรทางเลือกของผู้ป่วยมะเร็ง ,ชมรมหญ้าปักกิ่ง ,2547

          http://www.healthnet.in.th/text/forum2/juice/juice094.htm

          http://www.wangtakrai.com/panmai/detail.php?id=323

          http://pharmacy.hcu.ac.th
          www.thailabonline.com
          www.thaihof.org

คัดลอกจาก หนังสือข้อมูลสมุนไพร ในรายการผลิตของ สมุนไพรอภัยภูเบศร ปี 2550

ผลิตภัณฑ์สมุนไพร จาก หญ้าปักกิ่ง : แคปซูลหญ้าปักกิ่ง

                                                        ชาชงหญ้าปักกิ่ง